เยรูซาเลม, 19 สิงหาคม 2026 (TPS-IL) — หลังสงครามผ่านพ้นไปเกือบ 3 ปี ไม่มีเรื่องราวเดียวที่บ่งบอกว่าชาวอิสราเอลรับมือกับผลกระทบทางจิตวิทยาอย่างไร การทบทวนการศึกษา 68 ชิ้นพบว่า ผลลัพธ์ด้านสุขภาพจิตมีความแตกต่างกันอย่างมาก ขึ้นอยู่กับสิ่งที่ผู้คนเผชิญ ระยะเวลาที่เผชิญ และความเปราะบางที่มีอยู่ก่อนสงคราม ซึ่งชี้ให้เห็นถึงความจำเป็นในการติดตามผลระยะยาวที่มีเป้าหมายเฉพาะเจาะจงมากขึ้น แทนที่จะใช้แนวทางเดียวที่ใช้ได้กับทุกคน

“ไม่มีวิถีทางจิตวิทยาเพียงเส้นทางเดียวในประชากรกลุ่มต่างๆ ของอิสราเอล” ดร. มิชาล โคเฮน หนึ่งในนักวิจัยหลักของการศึกษา กล่าวกับสำนักข่าวเดอะเพรสเซอร์วิสออฟอิสราเอล “ค่าเฉลี่ยในระดับประชากรอาจบดบังรูปแบบความทุกข์และการฟื้นตัวที่แตกต่างกันอย่างมากในแต่ละกลุ่ม”

คำเตือนดังกล่าวอยู่ใจกลางของการทบทวนครั้งใหม่จากศูนย์การเสพติดและสุขภาพจิตแห่งอิสราเอล (ICAMH) ที่มหาวิทยาลัยฮีบรูแห่งเยรูซาเลม ซึ่งได้รวบรวมการศึกษา 68 ชิ้นเพื่อให้ได้ภาพที่สมบูรณ์ที่สุดเกี่ยวกับสุขภาพจิตของอิสราเอลในช่วง 2 ปีของสงคราม และพบว่าการเสพติด ซึ่งเป็นหนึ่งในวิธีที่พบบ่อยที่สุดในการรับมือกับความบอบช้ำทางจิตใจที่ยืดเยื้อ กลับได้รับการเอาใจใส่ด้านการศึกษาน้อยอย่างน่าประหลาดใจ

ผลการศึกษาดังกล่าวซึ่งตีพิมพ์ในวารสาร Frontiers in Psychiatry ที่ผ่านการตรวจสอบโดยผู้ทรงคุณวุฒิ วาดภาพที่ซับซ้อนและมีความเป็นมนุษย์มากกว่าเรื่องราวเรียบง่ายของชาติที่บอบช้ำ นักวิจัยพบว่าไม่มีอิสราเอลเพียงแห่งเดียวเมื่อพูดถึงความบอบช้ำ แต่มีอยู่หลายอิสราเอล ทหารกองหนุนที่ถูกเรียกตัวซ้ำแล้วซ้ำเล่า ครอบครัวที่กำลังฝังศพคนที่รัก ผู้อพยพที่ยังคงพลัดถิ่นจากบ้านเรือน และผู้คนที่ประสบปัญหาความยากลำบากทางการเงิน แต่ละกลุ่มแบกรับน้ำหนักที่แตกต่างกันและในรูปแบบที่ต่างกัน

การศึกษานี้้นำโดยโคเฮนและศาสตราจารย์มาริโอ มิคูลินเซอร์ จาก ICAMH รวมถึงมาออร์ ดาเนียล เลวิติน นักศึกษาปริญญาเอก จาก ICAMH และมหาวิทยาลัยเทลอาวีฟ โดยทำงานร่วมกับศูนย์การเสพติดแห่งอิสราเอล

บาดแผลที่ไม่เท่าเทียมกัน

ในบรรดาทหารกองหนุน ประสบการณ์บางอย่างโดดเด่นว่าสร้างความเสียหายเป็นพิเศษ ได้แก่ การสู้รบระยะประชิด การจัดการกับร่างผู้เสียชีวิต และการบาดเจ็บทางร่างกาย ซึ่งทั้งหมดเชื่อมโยงกับอัตราความเครียดหลังเหตุการณ์สะเทือนใจที่สูงขึ้น ขณะที่ความวิตกกังวลและภาวะซึมเศร้าปรากฏขึ้นอย่างกว้างขวาง แต่ยังคงอยู่นานที่สุดในหมู่ผู้คนที่ยังคงใช้ชีวิตภายใต้ความกดดัน ไม่ว่าจะเป็นทหารกองหนุนที่ถูกเรียกตัวซ้ำแล้วซ้ำเล่า ครอบครัวที่ยังไม่ได้กลับเข้าบ้าน หรือครัวเรือนที่เผชิญกับการแจ้งเตือนภัยมิสไซล์ซ้ำๆ และแรงกดดันทางการเงิน

บางทีการค้นหาที่น่าประหลาดใจที่สุดคือสิ่งที่ยังไม่ได้รับการศึกษาเพียงพอ นั่นคือการเสพติด จากการศึกษา 68 ชิ้น มีเพียง 3 ชิ้นเท่านั้นที่ศึกษาเรื่องนี้ สองชิ้นพบว่าผู้คนดื่มแอลกอฮอล์หรือใช้ยาเสพติดมากขึ้น โดยเฉพาะผู้ที่เผชิญสงครามอย่างหนักหน่วงและมีความทุกข์ทางจิตใจสูง การศึกษาชิ้นที่สามเกี่ยวกับการพนันพบว่าการเพิ่มขึ้นปรากฏให้เห็นเป็นหลักในผู้ชายที่ไม่มีประวัติปัญหาการพนัน แต่ดิ้นรนในการจัดการอารมณ์ของตนเอง นอกจากนี้ นักยังพบว่าความวิตกกังวลและภาวะซึมเศร้าไม่ได้เป็นเพียงความรู้สึกที่ไม่สบายใจเท่านั้น แต่ยังส่งผลกระทบต่อความสามารถในการทำงาน ที่บ้าน และในชีวิตประจำวันของผู้คนด้วย แม้ว่าอาการของพวกเขาจะดูเล็กน้อยบนกระดาษก็ตาม

โคเฮนกล่าวกับ TPS-IL ว่ายังเร็วเกินไปที่จะบอกว่าทศวรรษหน้าจะเป็นอย่างไร “การพยากรณ์ใดๆ ภายในสิบปีจะเกินกว่าที่การทบทวนนี้จะรองรับได้” เธอกล่าว แต่มีสองสิ่งที่โดดเด่นชัดเจนแล้ว “ประการแรกคือความเปราะบางที่มีอยู่ก่อน รวมถึงความยากลำบากทางจิตใจก่อนหน้านี้และความตึงเครียดทางเศรษฐกิจ ประการที่สองคือการเผชิญหน้าที่รุนแรง สะสม หรือยืดเยื้อมากกว่า” เธอกล่าว

เธอชี้ไปที่ครอบครัวของทหารกองหนุนว่าเป็นตัวอย่างที่ชัดเจน ซึ่งมักจะต้องแบกรับความตึงเครียดทางเศรษฐกิจและภาระในครัวเรือนที่เพิ่มขึ้นอย่างเงียบๆ นอกเหนือจากสิ่งอื่นๆ ทั้งหมด เธอยังเตือนถึงกลุ่มที่ไม่มีใครติดตามอย่างแท้จริง ได้แก่ ทหารประจำการ ครอบครัวทหาร เด็ก และวัยรุ่น และเธอยังหยิบยกประเด็นที่มองข้ามได้ง่ายขึ้นมา นั่นคือความโศกเศร้าไม่ได้หยุดอยู่แค่ที่ประตูบ้านของครอบครัว เพื่อน ปู่ย่าตายาย และครูสามารถถูกทำลายล้างจากการสูญเสียได้ แต่ยังคงอยู่นอกเหนือคำจำกัดความของ “ผู้สูญเสีย” ที่ระบบสนับสนุนใช้งาน

เมื่อถูกถามว่าเธอจะเปลี่ยนอะไรเป็นอันดับแรก โคเฮนบอกกับ TPS-IL ว่า “ฉันอยากจะแนะนำให้เลิกใช้แนวทางเดียวที่ใช้ได้กับทุกคน และหันไปสู่การระบุและการติดตามผลระยะยาวที่มีเป้าหมายเฉพาะเจาะจงมากขึ้น โดยอิงตามประเภทและระยะเวลาของการเผชิญหน้า ความเปราะบางที่มีอยู่ และการทำหน้าที่ในแต่ละวัน”

เธอยังกระตุ้นให้ระมัดระวังเกี่ยวกับสมมติฐานยอดนิยมข้อหนึ่ง นั่นคือเนื่องจากผู้หญิงรายงานความ distress มากขึ้นในข้อมูล ผู้ชายจึงน่าจะมีอาการที่ดีขึ้น ช่องว่างดังกล่าวนธกล่าว อาจบอกอะไรได้มากกว่าว่าใครรู้สึกสบายใจที่จะขอความช่วยเหลือ มากกว่าใครที่ต้องการมันจริงๆ

การรักษาอาการบำบัดทางจิตใจที่จะไม่สิ้นสุด

อียาร์ เซกัล ซึ่งใช้เวลา 20 ปีในฐานะเจ้าหน้าที่สุขภาพจิตในกองกำลังป้องกันประเทศอิสราเอล (IDF) และปัจจุบันทำงานเป็นนักสังคมสงเคราะห์คลินิกผู้เชี่ยวชาญด้านความบอบช้ำทางจิตใจ ไม่ได้มีส่วนร่วมในการศึกษานี้

เธอเล่าให้ TPS-IL ฟังว่า ปัญหาที่ใหญ่ที่สุดประการหนึ่งที่เธอเห็นรว่าไม่ใช่ปัญหาทางคลินิก แต่เป็นปัญหาด้านอาชีพ นั่นคือทหารที่ใช้เวลาหลายเดือนในการใช้ชีวิตท่ามกลางความเข้มข้นในยามสงคราม กำลังดิ้นรนเพื่อชะลอตัวเองกลับสู่ชีวิตปกติ “ฉันเห็นความยากลำบากอย่างมากในการกลับไปสู่ระบบปฏิบัติการทางจิตใจของกิจวัตรและความเป็นพลเมือง” เธอกล่าว

เธอยังสังเกตเห็นบางสิ่งที่เปลี่ยนแปลงไปในวิธีที่นายจ้างปฏิบัติต่อทหารกองหนุน ในช่วงแรกของสงคราม เจ้านายให้พื้นที่แก่ทหาร แต่ไม่ใช่ตอนนี้อีกต่อไป เธอกล่าวว่า “ตอนแรกมันมีความเห็นอกเห็นใจมาก แต่ตอนนี้พวกเขาต้องการพนักงานอยู่ที่นี่”

เซกัลกล่าวว่าธรรมชาติของสงครามครั้งนี้ทำให้การเยียวยายากขึ้น เพราะการรักษาอาการบำบัดมักขึ้นอยู่กับการที่ผู้คนเข้าใจว่าอันตรายนั้นสิ้นสุดลงแล้ว และสำหรับชาวอิสราเอลหลายคน มันยังไม่สิ้นสุด “ด้วยการเผชิญหน้าเหตุการณ์ที่ยืดเยื้อซึ่งไม่มีจุดสิ้นสุด สิ่งต่างๆ เกิดขึ้นซ้ำแล้วซ้ำเล่า” เธอกล่าวกับ TPS-IL โดยอธิบายถึงเด็กๆ ที่ถูกส่งให้วิ่งไปหลบภัยครั้งแล้วครั้งเล่าระหว่างเสียงกระสุนปืนใหญ่ สำหรับทหารกองหนุนที่ยังคงปฏิบัติหน้าที่ เธอกล่าวว่า การบำบัดมักจะเกี่ยวกับการเอาชีวิตรอดมากกว่าการเยียวยา นั่นคือการผ่านพ้นเดือนถัดไปไปให้ได้ แทนที่จะแก้ไขสิ่งที่เกิดขึ้น

เซกัลแนะนำให้สังเกตอาการถอนตัว หงุดหงิด สูญเสียความสนใจในสิ่งที่เคยนำความสุขมาให้ และการนอนหลับที่ผิดปกติ ซึ่งทั้งหมดนี้เป็นสัญญาณเตือนล่วงหน้าว่าบางคนกำลังดิ้นรนมากกว่าที่พวกเขาแสดงออก คำแนะนำที่กว้างขึ้นของเธอคือ เริ่มสร้างความยืดหยุ่นตั้งแต่เนิ่นๆ ผ่านความสัมพันธ์ ชุมชน และความรู้สึกมีจุดมุ่งหมาย นานก่อนที่วิกฤตจะมาถึง

ผู้เขียนการศึกษาบอกว่าคำตอบที่แท้จริง ไม่ว่าอาการเหล่านี้จะจางหายไปหรือพัฒนาไปสู่ภาวะสุขภาพจิตที่เรื้อรัง จะเกิดขึ้นได้ก็ต่อเมื่อมีการติดตามผลในระยะยาวเป็นเวลาหลายปีเท่านั้น